دماسنج (ترمومتر) یک ابزار جهانی است که برای اندازه گیری دما استفاده می شود. دما و گرما دو کلمه ای هستند که اغلب مردم را گیج می کنند. گرما نوعی انرژی است و واحد آن ژول است. از طرف دیگر ، دما اندازه گیری آن گرما است. این بدان معناست که اگر گرما بیشتر باشد ، دما نیز بیشتر نشان داده میشود. اما چگونه دما را اندازه گیری می کنیم؟ ما از دستگاهی به نام دماسنج برای اندازه گیری دمای هر جسمی استفاده می کنیم.

در این مطلب از وبسایت نور صنعت فردوس، به بررسی و موارد کاربرد انواع میپردازیم.

دماسنج

دما،گرما و دماسنج

طبق تعریف ، درجه حرارت میزان قابل اندازه گیری گرمایی یا سردی است. این یک نمایش ریاضی از گرما است. واحدهای مختلفی برای اندازه گیری دما وجود دارد ، مانند سلسیوس (˚C) ، کلوین (K) و فارنهایت (˚F).

انواع مختلفی از این وسیله وجود دارد که بر اساس نیاز آنها طبقه بندی می شوند. به عنوان مثال ، یک مجموعه از آنها برای اندازه گیری دمای بدن و مجموعه دیگری برای اندازه گیری نقطه جوش و نقطه انجماد در طول آزمایش وجود دارد. در اینجا ، ما دو نوع دماسنج ، یعنی بالینی و آزمایشگاهی را مورد بحث قرار می دهیم.

 

خواص مایع دماسنج

مایعی که در دماسنج استفاده می شود باید دارای خواصی باشد که در زیر ذکر شده است:

  • مایع مورد استفاده باید قابل مشاهده باشد.
  • انبساط حرارتی مایع باید یکنواخت باشد.
  • نقطه انجماد مایع مورد استفاده باید کم باشد.

 

انواع دماسنج

در زیر انواع مختلفی از دماسنج هایی که ما روزانه استفاده می کنیم آورده شده است:

  • بالینی / پزشکی
  • آزمایشگاهی
  • دیجیتال
  • گوش مادون قرمز
  • جیوه ای
  • الکلی شیشه ای
  • گاز فشار ثابت
  • حجم ثابت
  • مقاومتی پلاتینیوم
  • ترموکوپل
  • پیرومتر

 

دماسنج بالینی / پزشکی

دماسنج های بالینی برای اهداف بالینی در نظر گرفته شده اند. این دستگاه برای اندازه گیری دمای بدن انسان طراحی شده است. این یک لوله شیشه ای باریک بلند است که در انتهای آن یک پیاز حاوی جیوه وجود دارد. دمای طبیعی بدن انسان 37 درجه سانتی گراد است. که می تواند بین محدوده 35 تا 42 درجه سانتی گراد در نوسان باشد. بنابراین ، دماسنج های بالینی دارای محدوده 35 تا 42 درجه سانتی گراد هستند. سطح جیوه دمای بدن ما را در ˚C نشان می دهد. از آنجا که جیوه یک عنصر سمی است ، امروزه این دماسنج ها با نمونه های دیجیتالی جایگزین شده اند.

توجه: دماسنج های بالینی باید قبل از استفاده جهت بررسی ایمن و تمیز استریل شوند.

دماسنج

دماسنج آزمایشگاهی

از آنجایی که نمونه های بالینی نمی توانند برای اندازه گیری دما بجز بدن انسان استفاده شوند ، برای مقاصد دیگری به نوع خاصی از این دستگاه ها نیاز داریم. دماسنج آزمایشگاهی ، برای اندازه گیری دمای غیر از دمای بدن انسان استفاده می شود. دامنه آن از -10 تا 110 درجه سانتی گراد است. نمونه های آزمایشگاهی برای اهداف آزمایشگاهی مانند بررسی نقطه جوش ، نقطه انجماد یا دمای سایر مواد طراحی شده اند. شما می توانید از آنها برای بررسی دمای حلال استفاده کنید اما نه از نظر بالینی.

 

دماسنج دیجیتال

این دماسنج ها برای اندازه گیری دما با استفاده از مدار الکترونیکی استفاده می شوند. اطلاعات گرفته شده به میکروچیپی ارسال می شود که آن را پردازش می کند و به صورت عددی روی صفحه دیجیتال نمایش داده می شود. استفاده از آنها آسان ، ارزان و دقیق است. نمونه های دیجیتال را می توان ترمومتر های پیشرفته ای دانست که برای اندازه گیری دمای بدن استفاده می شود.

 

چگونه از دماسنج دیجیتال استفاده کنیم؟

  • دستگاه را روشن کرده و کلیک کنید تا عدد صفر روی صفحه نمایش داده شود.
  • نوک آن را زیر بغل قرار دهید.
  • چند ثانیه صبر کنید تا زنگ هشدار را بشنوید.
  • دستگاه را بردارید و دمای صفحه نمایش را بررسی کنید.
  • پس از استفاده ، نوک دستگاه را با پنبه و الکل تمیز کنید.

 

دماسنج گوش مادون قرمز

بررسی دمای بدن با استفاده از داخل گوش به عنوان دمای غشای تمپان شناخته می شود. این روش زمانی رایج است که لازم است دما به سرعت از کودکان گرفته شود. دماسنج مادون قرمز درجه حرارت را در قالب انرژی مادون قرمز که از منبع گرما ساطع می شود ، ثبت می کند. دمای طبیعی گوش در بزرگسالان 37.5 ℃ است.

 

چگونه از دماسنج گوش مادون قرمز استفاده کنیم؟

  • نوک دستگاه باید داخل گوش قرار گرفته و به سمت بینی باشد.
  • دکمه پاور را باید فشار دهید تا سیگنالی شنیده شود.
  • مقدار دما را بخوانید.
  • دماسنج را از گوش خارج کرده و نوک آن را با پنبه و الکل تمیز کنید.
  • مطمئن شوید که دماسنج برای گوش حاوی موم زیاد استفاده نمی شود.

 

دماسنج جیوه ای

این دماسنج ها در برخی از بخشها استفاده نمی شوند زیرا می توانند به راحتی شکسته شوند. جیوه یک مایع سمی است که می تواند برای سلامتی خطرات ایجاد کند. نمونه های جیوه ای برای اندازه گیری دقیق دما مورد استفاده قرار می گیرند. برای اندازه گیری دمای زیر بازو ، از راه دهان و راست روده استفاده می شد.

 

ترمومتر الکلی شیشه ای

این ترمومترها از شیشه مهر و موم شده تشکیل شده است. دماسنج الکلی در شیشه درجه حرارت را در سطحی نشان می دهد که جیوه یا الکل به مقیاس درجه بندی شده می رسد. دما با تغییرات مایع نشان داده می شود.

 

دماسنج گاز فشار ثابت

دماسنج گاز فشار ثابت می تواند در شرایط فشار و حجم ثابت کار کند. ترمومتر گاز فشار ثابت اندازه گیری بسیار دقیق را ارائه می دهد و برای تنظیم دماسنج های دیگر استفاده می شود.

 

ترمومتر گاز حجم ثابت

در ترمومتر گاز با حجم ثابت ، فشار با افزایش دما افزایش می یابد. این دستگاه دما را در محدوده 0 تا 500 کلوین اندازه گیری می کند.

 

دماسنج مقاومت پلاتین

دماسنج های مقاومت پلاتین از یک سیم پلاتینی متصل به مقاومت الکتریکی برای اندازه گیری دما استفاده می کند. به طور کلی ، این نمونه ها برای اندازه گیری دمای بیرون استفاده می شوند. عملکرد این دستگاه ها آهسته هستند و قرائت دقیقی را ارائه می دهند.

با افزایش دما ، مقاومت مواد افزایش می یابد. آنها دما را در محدوده 500 تا 2300 کلوین اندازه گیری می کنند.

 

ترمومتر ترموکوپل

از این دستگاهها برای اندازه گیری سریع دما استفاده می شود. کاربرد خود را در آزمایشگاه ها پیدا می کند. از مقاومت الکتریکی در دستگاه برای ایجاد ولتاژ استفاده می شود که با توجه به دمای اتصال متفاوت است. همچنین دما را در محدوده 500 تا 2300 کلوین اندازه گیری می کند.

 

دماسنج پیرومتر

آنها بر اساس قانون استفان عمل می کند. این دستگاه دما را از تابش گرمای ساطع شده توسط اجسام اندازه گیری می کند. از آنها می توان بدون تماس با اجسام استفاده کرد. آنها دمای بیش از 2000 کلوین را اندازه گیری می کند.

 

سوالات رایج

نکات استفاده از دماسنج الکلی

  • نقطه انجماد باید کمتر از -112 باشد.
  • نقطه جوش باید 78 باشد.
  • رنگ الکل باید روشن باشد.
  • باید عایق خوبی برای گرما باشد.
  • اندازه گیری دمای بالا باید امکان پذیر باشد.

 

چگونه می توان فهمید که ترمومتر دقیق است؟

برای بررسی صحت دماسنج ، باید ساقه دستگاه را در آب یخ وارد کنیم به طوری که ساقه حداقل یک اینچ بدون تماس با شیشه عمق داشته باشد. یک دقیقه یا کمتر صبر کنید تا دستگاه قرائت آب یخ را ثبت کند. اگر دما 32 ℉ یا 0 ℃ باشد ، دستگاه دقیق گفته می شود.

 

پدر دماسنج کیست؟

دانیل گابریل فارنهایت را پدر دماسنج می دانند. او فیزیکدان آلمانی بود که زندگی خود را وقف علم و اختراعات کرد.

 

چرا جیوه انتخاب خوبی برای دماسنج است؟

جیوه در دمای اتاق در حالت مایع است و بیشترین ضریب انبساط را دارد. بنابراین ، حتی کوچکترین تغییر دما قابل توجه است. همچنین نقطه جوش جیوه آن را برای اندازه گیری دمای بالاتر مناسب می کند. دلیل دیگر استفاده از جیوه این است که به سطح شیشه نمی چسبد و ظاهری براق دارد.

 

منبع :

Thermometer And Its Types

 

اشتراک گذاری:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *